Фанг Хонг Лим AFSA директорлар кеңесінің мүшесі болып сайланды
2026 жылғы 23 мамырдан бастап Фанг Хонг Лим АХҚО Қаржылық қызметтерді реттеу комитеті (AFSA) директорлар кеңесінің атқарушы емес мүшесі және Аудит және тәуекелдер жөніндегі комитетінің төрағасы ретінде құрамына енді. Тиісті шешімді «Астана» халықаралық қаржы орталығының басқарушысы 2026 жылғы 22 мамырда мақұлдады.
AFSA Директорлар кеңесінің төрайымы Анджела Найт былай деп пікір білдірді: «Біз Лим мырзаның AFSA директорлар кеңесінің құрамына қосылғанына қуаныштымыз. Оның қызмет мансабы қаржы секторын қадағалау, корпоративтік тәуекелдерді басқару және өңірлік нарықтық интеграция салаларында мемлекеттік және жеке сектордағы тәжірибенің бірегей үйлесімін көрсетеді. Әсіресе оның әлемдегі жетекші қаржы орталықтарының бірі – Сингапурдағы мол жұмыс тәжірибесін ескерсек, оның тағайындалуы AFSA-ның халықаралық перспективасын одан әрі нығайтып, директорлар кеңесінің географиялық алуандылығын кеңейтеді».
Фанг Хонг Лим – тәуекелдерді басқару және қаржылық қадағалау саласындағы халықаралық деңгейде танылған маман, оның жаһандық қаржы институттары мен реттеуші органдардағы жұмыс тәжірибесі қырық жылдан асады. Фанг Хонг Лим Сингапурдың Ақша-кредит басқармасының (MAS) директоры лауазымын атқарған кезеңде реттеу және қадағалау саласында елеулі тәжірибе жинақтап, Азия қаржы дағдарысынан кейінгі қаржылық қадағалау жүйесін нығайтуға үлес қосты.
Фанг Хонг Лимнің тәуекелдерді басқару саласындағы мол тәжірибесі, соның ішінде CIMB Group компаниясында тәуекелдер жөніндегі бас директор және Deutsche Bank-та басқарушы директор ретінде қызметтер атқаруы қадағалау тиімділігін арттыруға қосымша құндылық әкеледі. Сонымен қатар, Лим мырза Toronto Centre ұйымында аға директор лауазымын атқарады, онда ол әлем бойынша реттеушілер мен қадағалау органдарының әлеуетін кеңейтуге қолдау көрсетеді. Бұл AFSA-ға заманауи қадағалау әдістері, қаржылық тұрақтылық және жүйелік тәуекелдерді қадағалау жөніндегі қосымша деректерге қол жеткізуге мүмкіндік береді.
Сонымен қатар, директорлар кеңесінің атқарушы емес мүшесі мен аудит және тәуекелдер жөніндегі комитетінің төрағасы Мұхтар Бөбеев өкілеттік мерзімінің аяқталуына байланысты кеңес құрамынан шығады.
Анджела Найт былай деп пікір білдірді: «AFSA директорлар кеңесінің атынан Мұхтар Бөбеевке оның жұмысы мен ісіне адалдығы үшін шынайы алғысымды білдіргім келеді. АХҚО-дағы тоғыз жыл ішінде Мұхтар Бөбеев ерекше сарапшылық білімін, адалдығын және көшбасшылық қасиеттерін көрсетті, соның ішінде аудит және тәуекелдер жөніндегі комитеттің төрағасы лауазымын атқарды. Оның саясаттарды әзірлеу және реттеу саласындағы бай тәжірибесі AFSA-ның нормативтік-құқықтық базасы мен тәуекелдерді басқару жүйесін нығайту, сондай-ақ АХҚО-ның бүкіл экожүйесін дамыту ісінде маңызды рөл атқарды. Біз AFSA-ның қалыптасқан әрі халықаралық деңгейде танылған реттеуші ретінде орнығуына ықпал еткен елеулі үлесі үшін ризашылығымызды білдіреміз және алдағы қызметіне табыс тілейміз».
Анықтама үшін:
АХҚО Қаржылық қызметтерді реттеу комитеті (AFSA) – Қазақстан Республикасының «Астана» халықаралық қаржы орталығы туралы» Конституциялық заңына сәйкес құрылған АХҚО-ның тәуелсіз реттеушісі. Оның мақсаты – «Астана» халықаралық қаржы орталығында қаржылық қызметтерді және оларға байланысты қызметті реттеу. АХҚО актілері мен қағидаларында қаржы компаниялары және нарықтық институттарды лицензиялау, тіркеу, аккредиттеу мен қадағалау мәселелерін көзделген. afsa.kz
«Астана» халықаралық қаржы орталығы (АХҚО) – бизнесті халықаралық стандарттарға сай ашық әрі тиімді жүргізуге, инвестиция тартуға және жаңа өнімдер мен қызметтерді енгізу арқылы елдің қаржы нарығын дамытуға арналған экожүйе. aifc.kz
AFSA Жұртшылықпен байланыс және коммуникациялар департаменті [email protected]
Реттеуді дамыту және қадағалау нәтижелері: AFSA 2025 жылғы жұмысының есебін жариялады
АХҚО Қаржылық қызметтерді реттеу комитеті (АХҚО Комитеті, AFSA) 2025 жылға арналған жылдық есебін жариялады. Есепте есепті кезеңдегі реттеуді дамыту және қадағалау қызметінің негізгі нәтижелері, сондай-ақ институционалдық жетістіктер баяндалған. Есепте AFSA-ның «Астана» халықаралық қаржы орталығы (АХҚО) аясында нарықтың тұтастығын сақтау, инвесторларды қорғау және қаржылық тұрақтылықты қамтамасыз ету мәселелеріне баса назар аударуды жалғастырып отырғаны, сондай-ақ тәуекелдерді бағалауға негізделген және халықаралық стандарттарға сәйкес келетін ашық нормативтік-құқықтық базаны дамыту арқылы нарықтың жауапты өсуін қолдайтыны атап өтілген.
AFSA бас атқарушы директоры Евгения Богданова: «2025 жыл біз үшін институционалдық базаны нығайту, орнықтыру және AFSA мен біздің нарықтарымызға деген халықаралық сенім артқан жыл болды. Алдағы уақытта да AFSA тұрақты реттеу, тиімді қадағалау және нарықпен ашық өзара іс-қимыл арқылы сенімді нығайтуға бейілді болып қала береді. Біз АХҚО дамуының келесі кезеңіне сеніммен, жауапкершілікпен және айқын мақсаттарымызбен қадам басып отырмыз», – деп атап өтті.
Есепте AFSA-ның нарықтың әртүрлі секторларындағы (капитал нарықтары, активтерді басқару, цифрлық активтер, банк ісі және сақтандыру) және реттеуші функцияларындағы (тіркеу, авторизациялау, қадағалау, құқық қолдану, реттеуді дамыту және халықаралық ынтымақтастық) қызметіне жан-жақты шолу ұсынылған. Бұл реттеушінің ашық, болжамды әрі сенімді нормативтік-құқықтық ортаны қолдауға бейілдігін көрсетеді.
Тіркеу
2025 жылы AFSA 1 467 жаңа компанияны тіркеді, бұл 2024 жылмен салыстырғанда 25%-ға артық. Нәтижесінде АХҚО қатысушыларының жалпы саны 91 елден келген 4 954 компанияға жетті, бұл Орталықтың халықаралық әртараптандырылуының жалғасып жатқанын көрсетеді. 2025 жылы орта есеппен аптасына 28 компания тіркеліп отырды, бұл АХҚО юрисдикциясына деген елеулі қызығушылықты білдіреді.
Авторизациялау және қаржы секторының өсуі
2025 жылы қаржы экожүйесіне қатысушылар саны өсуді жалғастырып, қаржылық қызмет көрсететін компанияларды, инвестициялық қорларды, танылған мекемелерді және FinTech Lab қатысушыларын қоса алғанда, 510 ұйымға жетті. 2025 жылы AFSA инвестициялық қызметке, атап айтқанда қорларды басқару, брокерлік қызметтер және консультациялық қызметтерге қызығушылық танытқан қаржылық қызмет көрсететін 29 компанияға лицензия берді. Лицензиялау талаптары тұрғысынан қаралғаннан кейін кейбір өтінімдер келесі кезеңге өтпей қалған жағдайлар да тіркелді. AFSA жоғары стандарттарды сақтау бағытындағы жұмысын жалғастыруда.
Цифрлық активтер
Цифрлық активтер секторы АХҚО-дағы нарықты дамытудың басым бағыттарының бірі болып табылады. 2025 жылы Орталық юрисдикциясы IOSCO тарапынан криптовалюта және цифрлық активтер нарықтарына арналған жаһандық стандарттарды енгізген жетекші юрисдикциялардың бірі ретінде танылды.
AFSA толық реттеу режимі шеңберінде цифрлық активтер қызметтерін ұсынушы (ЦАҚҰ) 9 ұйымды қадағалауды жалғастырды, ал 19 ЦАҚҰ FinTech Lab шеңберінде жұмыс істеді. 2025 жылы ЦАҚҰ-лардың жалпы транзакциялар көлемі 10,58 млрд АҚШ долларын құрады, ал клиенттік база шамамен 215 мың пайдаланушыға жетті, бұл нарықтағы белсенділіктің айтарлықтай өскенін көрсетеді.
FinTech Lab-тың «реттеуші құм алаңы» инновациялар үшін тиімді арна ретінде қызметін жалғастырып, компанияларға толық реттеу режиміне көшкенге дейін цифрлық активтер саласындағы шешімдерді тестілеу және ауқымдау үшін жағдай жасады.
Активтер мен қорларды басқару
2025 жылы АХҚО-дағы активтерді басқару секторы айтарлықтай өсті, бұл нарықтағы белсенділіктің артуын және инвесторлардың кәсіби басқарылатын инвестициялық құралдарға деген сұранысының ұлғаюын көрсетеді. Басқарудағы активтер көлемі (AUM) 5,4 млрд АҚШ долларынан асты, ал активтер мен қорларды басқарушы инвестициялық қорлар саны 71-ден 177-ге жетті. Бұл сектор АХҚО-дағы ең қарқынды дамып келе жатқан секторлардың бірі болып қалып отыр және хедж-қорлар, тікелей инвестициялар, венчурлық капитал және басқа да мамандандырылған қор құрылымдары сегменттеріндегі әртараптандырудың артып келе жатқанын көрсетеді.
Капитал нарықтары
Есепті кезең ішінде AFSA 7 нарық институтының, соның ішінде инвестициялық биржалардың, клирингтік палаталардың және краудфандинг платформаларының, сондай-ақ екі көпжақты сауда алаңының (MTF) қызметіне қадағалау жүргізді. Инвестициялық делдалдар нарығына AFSA лицензиялаған 30 брокер мен дилер, сондай-ақ AFSA таныған 55 шетелдік брокер мен дилер кірді. АХҚО реттеушісінің лицензиясы бар брокерлік-дилерлік фирмалардың балансындағы клиент активтері 10,1 млрд АҚШ долларына жетті, ал клиенттер саны 300 мыңнан асты.
2025 жылы АХҚО-дағы жалғыз лицензияланған биржа операторы – Astana International Exchange Limited (AIX) 81,5 млрд АҚШ доллары көлеміндегі нарықтық капитализацияға және 2,1 млрд АҚШ доллары көлеміндегі сауда айналымына қол жеткізді, сондай-ақ 215 жаңа орналастыру жүзеге асырылды.
AFSA лицензиясын алған алғашқы көпфункционалды сауда платформасы (MTF) – International Trading System (ITS) акцияларды, депозитарлық қолхаттарды және биржалық қорларды қоса алғанда, саудаланатын құралдар санын 3 200-ден астамға дейін кеңейтті. Жалпы сауда көлемі 14 млрд АҚШ долларынан асты.
Мұндай даму АХҚО капитал нарықтары экожүйесіндегі өтімділік пен әртараптандырудың артып келе жатқанын көрсетеді.
Халықаралық танылу және ынтымақтастық
AFSA жаһандық реттеуші органдармен халықаралық өзара іс-қимыл мен ынтымақтастықты нығайтуды жалғастырды. Жыл ішінде AFSA жаһандық және қазақстандық реттеушілер қауымдастығымен белсенді өзара іс-қимыл жасады: 15-тен астам конференцияға қатысты, стейкхолдерлермен өзара іс-қимыл бойынша, финтехке, цифрлық активтерге, капитал нарықтарына және ақшаны жылыстатуға және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимылды қадағалауға арналған 10-нан астам іс-шараны ұйымдастырды немесе оларға қатысуды қамтамасыз етті.
2025 жылы AFSA IOSCO-ның Бағалы қағаздар мен тауарлар туралы халықаралық ескерту желісіне (I-SCAN) қосылды. Бұл – реттеуші органдарға инвестициялар саласындағы онлайн-алаяқтықпен және заңсыз қаржылық қызметпен күрес бойынша ақпарат алмасуға және іс-қимылдарды үйлестіруге мүмкіндік беретін жаһандық платформа. I-SCAN жүйесіне қатысу AFSA-ға өзінің жария ескертулерін жаһандық ескерту жүйесіне енгізуге мүмкіндік береді және инвесторларды қорғау қабілетін арттырады.
Есептің толық нұсқасы осы сілтеме бойынша қолжетімді.
Анықтамалық ақпарат:
АХҚО Қаржылық қызметтерді реттеу комитеті (AFSA) – «Астана» халықаралық қаржы орталығы туралы» Қазақстан Республикасының Конституциялық заңына сәйкес құрылған АХҚО-ның тәуелсіз реттеушісі. Оның мақсаты – «Астана» халықаралық қаржы орталығында қаржылық қызметтерді және оларға байланысты қызметті реттеу. АХҚО актілері мен қағидаларында қаржы компаниялары мен нарық институттарын лицензиялау, тіркеу, аккредиттеу және қадағалау мәселелері қамтылған. afsa.kz
«Астана» халықаралық қаржы орталығы (АХҚО) – бизнесті халықаралық стандарттарға сай ашық әрі тиімді жүргізуге, инвестиция тартуға және жаңа өнімдер мен қызметтерді енгізу арқылы елдің қаржы нарығын дамытуға арналған экожүйе. aifc.kz
AFSA жұртшылықпен байланыс және коммуникациялар департаменті, [email protected]
AFSA лицензиясы жоқ цифрлық активтер платформалары туралы ескертеді
«Астана» халықаралық қаржы орталығының Қаржылық қызметтерді реттеу комитеті (AFSA) Қазақстан Республикасының «Қазақстан Республикасындағы цифрлық активтер туралы» Заңының 11-бабының 5-тармағына сәйкес «Астана» халықаралық қаржы орталығының қолданыстағы құқығына немесе Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес берілген тиісті лицензия немесе рұқсат болмаған жағдайда Қазақстан Республикасы аумағында цифрлық активтердің айналымын ұйымдастыруға тыйым салынатынын еске салады.
Осыған байланысты AFSA нарық қатысушыларын Қазақстан Республикасы азаматтарына АХҚО және Қазақстан Республикасының қолданыстағы реттеуі шеңберінде тиісті рұқсат, лицензия немесе тану мәртебесі болмастан өз қызметтерін жарнамалайтын немесе ілгерілететін крипто- немесе цифрлық активтер саудасына арналған лицензиясы жоқ платформаларды пайдаланумен байланысты тәуекелдер туралы ескертеді.
Аталған ескерту, атап айтқанда, келесі атаулармен, брендтермен немесе тауар белгілерімен белгілі платформаларға* қатысты*:
AFSA тек AFSA лицензиясын алған ұйымдар ғана АХҚО аумағында немесе одан тыс жерлерде реттелетін қызметті, оның ішінде цифрлық активтермен байланысты қызметтерді заңды түрде жүзеге асыруға құқылы екенін еске салады.
Тұтынушылар үшін негізгі тәуекелдер
Лицензиясы жоқ цифрлық активтер платформаларын пайдалану келесі тәуекелдерге әкелуі мүмкін:
- лицензиясы жоқ платформаларға қатысты реттеуші бақылаудың болмауына байланысты құқықтары мен мүдделерін қорғаудың құқықтық тетіктерінің болмауы;
- мұндай платформаларда ақшаны жылыстатуға және терроризмді қаржыландыруға қарсы (АЖ/ТҚҚ) шаралардың жеткіліксіз болуына байланысты адал инвесторлардың алаяқтық схемаларға және заңсыз цифрлық актив айналымына тартылу тәуекелі;
- жаңылыстыратын немесе агрессивті жарнама (онлайн-промо, бонустық бағдарламалар, рефералдық науқандар) негізінде қабылданған инвестициялық шешімдер салдарынан инвестицияларды жоғалту тәуекелінің жоғарылауы;
- дербес деректердің таралуы, активтердің жоғалуы және оларды қадағалаудың қиындауы, сондай-ақ киберқауіпсіздік талаптарының сақталмауы салдарынан алаяқтықтың құрбаны болу, техникалық ақауларға тап болу немесе өз қаражатын шығара алмау тәуекелдерінің артуы.
Лицензиясы жоқ платформалар спот сауда, маржиналдық сауда, фьючерстер, опциондар, стейкинг, P2P қызметтері сияқты өнімдер мен қызметтерге, сондай-ақ жоғары құбылмалы немесе сапасы төмен цифрлық активтерді листингке шығару мүмкіндігін көбінесе реттелетін ұйымдарға тән қорғаныс тетіктерінсіз ұсынуы мүмкін.
Тұтынушылар үшін маңызды ақпарат
Платформаның:
- халықаралық деңгейде танымал болуы;
- веб-сайтының болуы;
- мобильді қосымшасының болуы;
- әлеуметтік желілерде белсенді болуы;
- кеңінен жарнамалануы
оның AFSA тарапынан лицензияланғанын немесе АХҚО шеңберінде реттелетін қызмет көрсетуге құқылы екенін білдірмейді.
Лицензиясы жоқ компаниялармен жұмыс істейтін тұлғалар реттелетін ұйымдарға берілетін қорғау, стандарттар мен кепілдіктерге ие болмайды.
Күмәнді немесе жаңылыстыратын жарнама анықталған жағдайда AFSA күмәнді сілтемелерге өтпеуді, ақша аудармауды және компанияның реттеушілік мәртебесі тексерілгенге дейін жеке немесе төлем деректерін ұсынбауды ұсынады.
AFSA ұсынымдары
Цифрлық активтер платформасын пайдаланар алдында AFSA келесілерді ұсынады:
- компанияның AFSA лицензиясы бар екенін немесе Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес рұқсаты бар екенін тексеру;
- ұсынылатын өнімдер мен қызметтерді және оларға байланысты тәуекелдерді мұқият зерделеу;
- реттеушілік мәртебесі анық емес немесе расталмаған компанияларға ақша немесе цифрлық активтер аудармау;
- жеке басын куәландыратын құжаттарды, банк деректерін, крипто әмияндарға қолжетімділікті немесе бір реттік кодтарды үшінші тұлғаларға бермеу;
- жоғары табыс уәде ететін, жоғары левередж ұсынатын немесе инвестицияны «төмен тәуекелді» немесе «кепілдендірілген» деп көрсететін платформаларға ерекше сақтықпен қарау;
- күмәнді жарнама анықталған жағдайда дәлелдерді (скриншот, сілтеме) сақтап, ресми арналар арқылы уәкілетті органдарға жүгіну.
Егер платформа АХҚО юрисдикциясында тіркелген немесе солай көрсетілсе, келесі байланыс арналары: [email protected] немесе AFSA сайтындағы тұтынушылар бөлімі арқылы хабарласуға болады.
Қазақстан Республикасы аумағындағы күмәнді жарнама бойынша ақпаратты ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігіне eOtinish порталы арқылы немесе басқа қолжетімді тәсілдермен жолдау қажет.
AFSA сондай-ақ компанияның реттеушілік мәртебесін AFSA ресми Жария тізілімі арқылы тексеруді ұсынады: https://publicreg.myafsa.com
Цифрлық активтер айналымын реттеу Қазақстан Республикасында AFSA қадағалауы аясында да, сондай-ақ Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес ұлттық реттеушілердің (Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі, Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі) қатысуымен жүзеге асырылатынын ескеру қажет.
Бұл хабарлама тек ақпараттық сипатқа ие және заңдық, қаржылық немесе инвестициялық кеңес болып табылмайды, сондай-ақ қандай да бір тұлғаның немесе ұйымның реттеушілік мәртебесіне баға бермейді.
* AFSA тыйым салынған платформалардың тізімін жүргізбейді. Компанияның Жария тізілімде болмауы оның АХҚО аумағында немесе одан тыс реттелетін қызметті жүзеге асыруға AFSA тарапынан лицензияланбағанын білдіреді, алайда оның Қазақстан Республикасындағы мәртебесін уәкілетті мемлекеттік органдар айқындайды.
Анықтамалық ақпарат:
АХҚО Қаржылық қызметтерді реттеу комитеті (AFSA) – Қазақстан Республикасының «Астана» халықаралық қаржы орталығы туралы Конституциялық заңына сәйкес құрылған АХҚО-ның тәуелсіз реттеушісі. Ол «Астана» халықаралық қаржы орталығында қаржылық қызметтерді және онымен байланысты қызмет түрлерін реттейді. АХҚО-ның ережелері мен қағидалары қаржылық компаниялар мен нарық институттарын лицензиялау, тіркеу, аккредитациялау және қадағалау мәселелерін қамтиды.
afsa.kz
«Астана» халықаралық қаржы орталығы (АХҚО) – халықаралық стандарттарға сай ашық әрі тиімді бизнес жүргізуге, инвестициялар тартуға және жаңа өнімдер мен қызметтерді енгізу арқылы елдің қаржы нарығын дамытуға арналған экожүйе.
aifc.kz
Жұртшылықпен байланыс және коммуникациялар департаменті,
[email protected]
AFSA FinTech Lab әлеуетті қатысушыларын авторизациялау тәсілін өзгертеді
АХҚО Қаржылық қызметтерді реттеу комитеті (AFSA) реттеушілік «құмсалғышта» қаржылық технологияларды тестілеуді жоспарлаған FinTech Lab әлеуетті қатысушыларын авторизациялаудың жаңа тәсілін енгізу туралы хабарлайды.
Бұрын өтінім беру екі кезеңнен тұрды: Pre-application және Application. Бірінші кезеңде бизнес-модельдің инновациялық сипаты және қаржылық ресурстардың бар-жоғы тексерілетін. Екінші кезеңде әлеуетті қатысушылардың жеткілікті қаржылық және қаржылық емес ресурстары бағаланып, ішкі бақылау жүйелері талданып, технологияларды тестілеу жоспары әзірленіп, бекітілетін.
Соңғы өзгерістер рәсімді жеңілдетіп, өтінімдерді қарау мерзімін едәуір қысқартуға мүмкіндік береді. 16 ақпаннан бастап FinTech Lab қатысушылары бір кезеңде бағаланады. Бұл кезең мыналарды қамтиды: бизнес-жоспарды талдау; қаржыландыру көздері мен капиталды бағалау; негізгі функцияларға үміткерлерді қарастыру; клиенттік келісімді бағалау; қаржылық болжамдар; шығу стратегиясы; тестілеу жоспарын әзірлеу.
Сонымен қатар кандидаттар ақшаны жылыстатуға және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл (AML/CFT) саясаты мен рәсімдерінің бар екенін растауы тиіс.
Бұл AFSA-ға тестілеуге сәйкестікті және нормативтік талаптарға сай келуді анықтауға мүмкіндік береді, сонымен бірге саясаттар мен рәсімдерді толық тексеру арқылы процесті шамадан тыс күрделендірмейді.
Маңызды түсініктеме: FinTech Lab қатысушылары қызметтерді қадағалау кезеңінде тек AFSA талаптарына сәйкес келетін тиісті ішкі бақылау шаралары енгізілгеннен кейін ғана ұсына алады.
FinTech Lab авторизациясының жаңа моделі инновацияларды тестілеуді жоспарлаған өтінім берушілер үшін қолжетімділіктің қарапайымдылығы қағидатын сақтай отырып, тәуекелге негізделген тәсілді жалғастырады. Аталған өзгерістер AFSA өз қызметінің тұтынушыларына аса назар аударып, процестер тиімділігін арттыруға айрықша көңіл бөлетінін көрсетеді.
Авторизациялау процесіне енгізілген өзгерістер туралы хабарлама келесі сілтеме бойынша қолжетімді: https://orderly.myafsa.com/articles/afsa—notice—no.-afsa—atd—not-2026-0007-on—modification
Өтінім беру процесі бойынша қосымша сұрақтар: [email protected]
FinTech Lab туралы қосымша ақпарат: https://afsa.aifc.kz/fintech/authorisation-process/
Анықтамалық ақпарат:
АХҚО қаржы қызметтерін реттеу комитеті (AFSA) – «Астана» халықаралық қаржы орталығы туралы» Қазақстан Республикасының Конституциялық заңына сәйкес «Астана» халықаралық қаржы орталығында көрсетілетін қаржы қызметтерін және олармен байланысты қызметті реттеу мақсатында құрылған АХҚО-ның тәуелсіз реттеушісі. АХҚО ережелері мен қағидаларында қаржы компаниялары мен нарықтық мекемелерді лицензиялау, тіркеу, аккредиттеу және қадағалау мәселелері көзделген. afsa.kz
«Астана» халықаралық қаржы орталығы (АХҚО) – бұл жаңа өнімдер мен қызметтерді енгізу есебінен халықаралық стандарттар бойынша бизнесті ашық әрі тиімді жүргізуге, инвестициялар тартуға және елдің Қаржы нарығын дамытуға арналған экожүйе. aifc.kz
Жұртшылықпен байланыс және коммуникациялар департаменті. pr@afsa.kz
AFSA Proportunity Management Company Limited және ACLB Management Company Limited компанияларына айыппұл салды. AFSA-ның компанияларды тіркеушісі аталған ұйымдарды және олармен байланысты өзге де құрылымдарды мәжбүрлеп тарату туралы өтінішпен АХҚО сотына жүгінді
Жүргізілген тергеу қорытындысы бойынша АХҚО Қаржылық қызметтерді реттеу комитеті (AFSA) жіберілген реттеушілік бұзушылықтар үшін Proportunity Management Company Limited компаниясына 249 770 АҚШ доллары мөлшерінде және ACLB Management Company Limited (ACLB) компаниясына 139 533 АҚШ доллары мөлшерінде айыппұл салды. AFSA сондай-ақ осы екі компанияның бас директоры Арман Баевқа қатысты кез келген авторизацияланған ұйымның немесе қосалқы қызмет провайдерінің (ASP) директоры немесе қызметкері лауазымдарына орналасуға немесе қызметті жүзеге асыруға тыйым салды. Бұған дейін AFSA Proportunity Management Company Limited (Proportunity) және ACLB Management Company Limited (ACLB) компанияларының реттеушілік мәртебесі туралы бірнеше жария хабарлама шығарған еді.
Бұдан басқа, Компанияларды тіркеуші AFSA-ның алдын ала келісімімен әрекет ете отырып, АХҚО сотына Proportunity Management Company Limited, ACLB Management Company Limited және олармен байланысты екі арнайы мақсаттағы компанияны (бұдан әрі – Компаниялар) мәжбүрлеп тарату туралы өтінішпен жүгінді. Арман Баев осы компаниялардың жалпы бақылаушы акционері.
Бұл шешімдер FinTech Lab арнайы көшпелі тексеруден және инвесторлардың өтініштерінің түсуінен кейін басталған AFSA ресми тергеуінің қорытындысы бойынша қабылданды. Тергеу барысында мыналар анықталды:
- Proportunity және ACLB AFSA тарапынан қажетті авторизациясыз исламдық қаржыландыруды ұсыну және исламдық банк бизнесін жүргізу бойынша реттелетін қызметті жүзеге асырып, АХҚО-ның Қаржылық қызметтер туралы регламентінің (Financial Services Framework Regulations) 24-бабын бұзды;
- Proportunity осы қызметті интернет-сайт және әлеуметтік желілердегі арналар арқылы белсенді ілгерілетуді жүзеге асыра отырып, аталған регламенттің 27-бабын бұзды;
- Proportunity Ақшаны жылыстатуға қарсы іс-қимыл жөніндегі қағидаларды, Жалпы қағидаларды, FinTech қағидаларын, Бизнесті жүргізу қағидаларын және Нарықтың авторизацияланған қатысушыларының қызметін реттеу жөніндегі АХҚО қағидаларын қоса алғанда, АХҚО-ның негізгі қағидаларын бұзуға жол берді;
- Арнайы мақсаттағы екі компания – Project SI SPC Ltd. және BC Inteh Plus Ltd. – инвесторлардың қаражатын жалған негізде жинақтау үшін және AFSA рұқсат берген қызмет түрлеріне сәйкес келмейтін мақсаттар үшін пайдаланған.
AFSA-ның заңсыз әрекеттерді тоқтату туралы ұйғарымдарына және бірнеше рет берген ескертулеріне қарамастан, Proportunity және ACLB оларды елемей, рұқсат етілмеген қызметпен айналысуды жалғастырды және оны қолданыстағы нормативтік талаптарды бұза отырып жарнамалаумен айналысты.
Анықталған бұзушылықтардың ауырлығын, реттеушілік ұйғарымдарды елемеу және осыған байланысты инвесторлар және АХҚО қаржы нарығының тұтастығы үшін тәуекелдерді ескере отырып, Тіркеуші осындай шара әділ, орынды және АХҚО-ның Компаниялар туралы регламентінің 176(1)(b) бабына сәйкес АХҚО мүддесіне сай келетіндігі негізінде компанияларды мәжбүрлеп тарату туралы өтінішпен АХҚО сотына жүгінді.
Бұдан басқа, Тіркеуші Арман Баев компаниялардың директоры лауазымын атқара алмайды немесе жоғарыда аталған компанияларды басқаруға қандай да бір түрде (тікелей немесе жанама) қатыса алмайды деген негізде оны лауазымнан шеттету туралы өтінішпен АХҚО сотына жүгінді.
Мәжбүрлеп тарату туралы бұл өтініш АХҚО шеңберінде инвесторлар мен басқа да кредиторлардың мүдделерін құқықтық қорғаудың жалғыз құралы. Бұл шара компаниялардың басшылығын лауазымнан босатады және олардың қызметті жалғастыруға немесе активтерді басқаруға заңды түрде тыйым салады. Егер АХҚО соты өтінішті қанағаттандырса, ол тәуелсіз ликвидаторды тағайындайды. Оның міндеттері компанияны бақылауға алу, қалған активтердің сақталуын қамтамасыз ету, олардың қаржылық істерін зерделеу және қайтарылған қаражатты АХҚО Банкроттық туралы ережесінде белгіленген басымдықтарға сәйкес кредиторлар (инвесторларды қоса алғанда) арасында бөлу болады.
AFSA сонымен қатар барлық басқа кредит берушілердің, соның ішінде инвесторлардың талаптары басым түрде қанағаттандырылуы үшін айыппұлдарды өндіріп алу талаптарын өз еркімен соңғы кезекке қою туралы шешім қабылдады.
AFSA инвесторлар мен тұтынушыларды қорғау үшін реттеу жүйесін жақсартуға және дамытуға бейілдігін сақтайды. Реттеуші АХҚО юрисдикциясындағы кез келген бұзушылықтарға мүлдем төзбеушілік қағидатын ұстанады және өз құзыреті шегінде заңнаманың және нарықтың тұтастығы сақталуын қамтамасыз ету үшін өз өкілеттіктерін қолданады.
Анықтамалық ақпарат:
АХҚО Қаржылық қызметтерді реттеу комитеті (AFSA) – «Астана» халықаралық қаржы орталығы туралы» Қазақстан Республикасының Конституциялық заңына сәйкес «Астана» халықаралық қаржы орталығында қаржылық қызметтерді және олармен байланысты қызметті реттеу мақсатында құрылған АХҚО-ның тәуелсіз реттеушісі. АХҚО ережелері мен қағидаларында қаржы компаниялары мен нарықтық мекемелерді лицензиялау, тіркеу, аккредиттеу және қадағалау мәселелері көзделген. afsa.kz
«Астана» халықаралық қаржы орталығы (АХҚО) – халықаралық стандарттарға сай ашық әрі тиімді бизнес жүргізуге, инвестиция тартуға және жаңа өнімдер мен қызметтерді енгізу арқылы елдің қаржы нарығын дамытуға арналған экожүйе. aifc.kz
Байланыс ақпараты:
Жұртшылықпен байланыс және коммуникациялар департаменті, [email protected]
AFSA төлем қызметтерін көрсету саласындағы реттеуші базаның екінші кезеңінің күшіне енгені туралы хабарлайды
Бүгін, 2026 жылғы 13 қаңтарда, төлем қызметтерін көрсету саласындағы реттеуші базаның екінші (қорытынды) кезеңі (Providing Money Services framework, PMS) күшіне енді. Жалпы алғанда, екінші кезеңнің ережелері келесі мәселелерді қамтиды:
- Клиенттерді қорғау (шағымдарды қарау тәртібі, клиенттермен жасалатын шарттардың мазмұнына қойылатын талаптар, клиенттердің ақшалай қаражатын сақтау және қорғау, ақпаратты ашу және коммуникация талаптары және т.б.);
- Кибер және операциялық орнықтылық (киберқауіпсіздік саясаттары, оқиғалар туралы есеп беру, IT-аудит, клиенттерді көпфакторлы аутентификациялау және т.б.).
PMS саласындағы жаңа реттеуші база AFSA тарапынан 2025 жылғы 13 сәуірде қабылданған еді. Жаңа реттеуші режимнің талаптарына уақтылы және тиісінше дайындалуды қамтамасыз ету мақсатында нормативтік актілерде екі кезеңнен тұратын өтпелі кезең көзделді.
Бірінші кезең 2025 жылғы 13 қазанда күшіне еніп, ұғымдарды, капиталға қойылатын талаптарды, сондай-ақ төлем қызметтерінде цифрлық активтерді пайдалану жөніндегі ережелерді енгізді.
Төлем қызметтерін реттеудің кешенді жүйесі төлем қызметтерін көрсету туралы жаңа ереженің қабылдануын, сондай-ақ төмендегі сілтемелер бойынша қолжетімді АХҚО актілеріне бірқатар өзгерістерді қамтиды:
Төлем қызметтерін көрсету саласындағы жаңа реттеуші база төлем қызметтері провайдерлері үшін айқын және нақты ережелерді қалыптастыруға, АХҚО шеңберінде финтех-инновацияларды, соның ішінде төлем қызметтерінде цифрлық активтерді пайдалануды ынталандыруға бағытталған. Төлем қызметтері индустриясын дамытуымен қатар, PMS реттеуші режимі клиенттердің мүдделерін қорғау және төлем қызметтері провайдерлерінің кибер және операциялық орнықтылығын нығайту сияқты негізгі мақсаттарды да көздейді.
Анықтамалық ақпарат:
АХҚО Қаржылық қызметтерді реттеу комитеті (AFSA) – «Астана» халықаралық қаржы орталығы туралы» Қазақстан Республикасының Конституциялық заңына сәйкес «Астана» халықаралық қаржы орталығында қаржы қызметтерін және олармен байланысты қызметті реттеу мақсатында құрылған АХҚО-ның тәуелсіз реттеушісі. АХҚО ережелері мен қағидаларында қаржы компаниялары мен нарықтық мекемелерді лицензиялау, тіркеу, аккредиттеу және қадағалау мәселелері көзделгені. afsa.kz
«Астана» халықаралық қаржы орталығы (АХҚО) – бизнесті ашу және жүргізу, инвестициялар тарту, жұмыс орындарын құру және Қазақстан экономикасын дамыту үшін қолайлы құқықтық және реттеуші ортасы әрі дамыған инфрақұрылымы бар тәуелсіз юрисдикция. aifc.kz
Байланыс ақпараты:
Жұртшылықпен байланыс және коммуникациялар департаменті: [email protected]
